Grafika – słownik, dłoń wskazująca ekran komputera i lupa

Słownik dostępności

  • A - poziom dostępności

    A - jeden z dostępności według WCAG. Poziom podstawowy, dający możliwość skorzystania z serwisu przez większość użytkowników.

  • A11Y

    Skrót określający dostępność do serwisów internetowych lub technologii informacyjno-komunikacyjnymi.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • AA - poziom dostępności

    AA- jeden z dostępności według WCAG. Poziom średni, dający możliwość skorzystania z serwisu, bez większych problemów, przez większość użytkowników.

  • AAA - poziom dostępności

    AAA- jeden z dostępności według WCAG. Poziom zaawansowany, zapewniający możliwość skorzystania z serwisu, przez większość użytkowników w sposób przyjazny i komfortowy.

  • Ableizm

    Przejaw dyskryminacji, uprzedzenia, niechęci wrogości względem osób niepełnosprawnych, szczególnie wyróżniających się odmiennością fizyczną. Postrzeganie osób niepełnosprawnych jako gorsze niż osoby pełnosprawne. Stereotypowe podejście do niepełnosprawności, katalogowanie rodzaju niepełnosprawności z przypisaną cechą odbioru (np. osoby poruszające się na wózkach zawsze są niepełnosprawne intelektualnie).

  • Alfabet Braille’a

    System zapisu znaków przy pomocy sześciu wypukłych punktów w różnym układzie i odczytywany dotykiem, nazywany znakiem tworzącym. Coraz rzadziej wykorzystywany przez osoby niewidome ze względu na zastąpienie syntezą mowy. Bardzo istotny na etapie edukacji języka polskiego. Alfabet Braille’a służy do zapisania dowolnego języka posługującego się alfabetem łacińskim.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • ARIA

    Accessible Rich Internet Applications. Jedna z technik wspierających dostępność w zakresie korzystania z serwisów internetowych.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Audiodeskrypcja

    Dodatkowa ścieżka dźwiękowa uzupełniająca przekaz informacji w materiałach audiowizualnych. Pozwala osobie niewidomej i słabowidzącej na uzyskanie tych informacji, które dla pozostałych użytkowników są dostępne wzrokiem.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Autyzm

    Autos (grec. Sam) Inny wariant rozwoju sensorycznego, poznawczego, intelektualnego. Przejawia się uwidocznionym odmiennym sposobem funkcjonowania w obszarach interakcji społecznych, komunikacji oraz zachowania się. Może się objawiać w różny sposób u poszczególnych osób. Często towarzyszą wszelkiego rodzaju objawy strachu, zaburzeń snu i odżywiania, napady paniki, złości, agresji, stereotypowe zachowania, manieryzmy ruchowe.

  • Bezpośredni dostęp

    W dostępności cyfrowej: dotyczy programów czytających. Umożliwia pominięcie powtarzających się stałych elementów serwisu. Dzięki wykorzystaniu skrótów klawiszowych dostęp do istotnych treści jest łatwiejszy i szybszy.

    W dostępności architektonicznej: możliwość samodzielnego dotarcia do punktu docelowego, przez osoby z dysfunkcją narządu ruchu, bez konieczności korzystania z drogi "naokoło".

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Captcha

    Completely Automated Public Turing test to tell Computers and Humans Apart.

    Technika wykorzystywana na stronach www celem potwierdzenia czy przekazywane dane są generowane przez człowieka a nie robota. Wykorzystywana w celach bezpieczeństwa korzystania z serwisu.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Czytnik ekranu

    Program komputerowy, który interpretuje informacje dostępne na monitorze komputera czy ekranie telefonu, a następnie przy pomocy syntezatora mowy lub monitora brajlowskiego przekazuje je użytkownikowi. Dedykowany osobom niewidomym, niedowidzącym. Należy do form technologii asystujących.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Deklaracja dostępności

    Jest to dokument zawierający informacje określone w ustawie o dostępności cyfrowej, który powinien zostać sporządzony wg wzoru Ministerstwa Cyfryzacji, odnoszące się do konkretnej strony podmiotu publicznego lub aplikacji mobilnej.

  • Dostęp alternatywny

    to takie działania i rozwiązania organizacyjne, które zapewnią osobie ze szczególnymi potrzebami dostęp do budynku, ale nie w sposób samodzielny lub na zasadzie równości z innymi osobami (potrzebna pomoc innej osoby), albo które nie zapewniają dostępu do budynku podmiotu publicznego, ale umożliwiają skorzystanie z usług publicznych w inny sposób (np. online).

  • Focus

    miejsce, w którym znajduje się punkt akcji na stronie internetowej czy w dokumencie - może to być pozycja w menu, wskaźnik miejsca, w którym wprowadza się tekst albo przeprowadza akcję

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Google TTS

    Google Text to Speech. Czytnik ekranu dedykowany dla systemu Android. Program jest wyposażony w obsługę syntezy mowy oraz translator.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Hardware

    Są to wszystkie elementy, które wchodzą w skład budowy komputera wraz ze wszelkimi podłączonymi do niego peryferiami.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • JAWS

    Job Access With Speech. Czytnik ekranu dedykowany dla systemu operacyjnego Windows. Program jest wyposażony w obsługę syntezy mowy oraz brajla. Umożliwia obsługę wszelkiego rodzaju softu komputerowego bez użycia wzorku.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Kontrast

    różnica pomiędzy dwoma kolorami (np. przedmiotem i ścianą albo napisem i tłem napisu).

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Napisy dla niesłyszących

    Dodatkowa ścieżka tekstowa umożliwiająca osobom z dysfunkcją słuchu możliwie najpełniejszy odbiór oglądanych treści.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Napisy otwarte

    Napisy zawierające ścieżkę dźwiękową (mowę i ważne dźwięki) umieszczone na stałe w materiale wideo - użytkownik nie ma możliwości zmiany ich wyglądu (koloru, wielkości).

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Napisy rozszerzone

    Jest to dodatkowy opis dźwięków, które towarzyszą dialogowi w oglądanym materiale multimedialnym, np. śmiech bohatera, dźwięki kosiarki za oknem .itp

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Napisy zamknięte

    Napisy zawierające ścieżkę dźwiękową (mowę i ważne dźwięki) umieszczone w osobnym pliku występującym razem z plikiem wideo - użytkownik ma możliwości zmiany ich wyglądu (koloru, wielkości).

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • NVDA

    Czytnik ekranu dedykowany dla systemu operacyjnego Windows. Program jest wyposażony w obsługę syntezy mowy oraz brajla.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Osoby ze szczególnymi potrzebami

    Osoby starsze, osoby z niepełnosprawnością lub inne osoby mające trwale lub czasowo naruszoną sprawność w zakresie mobilności czy percepcji (np. ludzie poruszający się przy pomocy kul, protez, wózków, słabi, chorujący, niesłyszący, niedowidzący, z trudnościami manualnymi i poznawczymi, osoby z wózkiem dziecięcym, z ciężkim bagażem itp).

  • parsowanie

    sposób w jaki przeglądarka wyświetla stronę internetową

  • Polski język migowy (PJM)

    Język migowy, którym posługują się głusi Polacy. Jest pełnoprawnym językiem, posiada wszystkie cechy języka. Charakteryzuje się gramatyką wizualnoprzestrzenną – czyli zamiganie jakiegoś znaku w konkretnym miejscu nadaje mu dodatkowe znaczenie (wykorzystywane np. do określenia czasu).

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Projektowanie uniwersalne

    określone w Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych uniwersalne projektowanie jest podstawowym, domyślnym instrumentem realizacji dostępności. Termin ten odnosi się do rozwiązań, które są użyteczne dla wszystkich ludzi w jak największym zakresie, bez potrzeby adaptacji lub specjalistycznych zmian.

  • Racjonalne usprawnienia

    Konieczne i stosowne modyfikacje lub adaptacje, niepociągające za sobą nieproporcjonalnych i niepotrzebnych utrudnień, które są niezbędne w określonych przypadkach dla zapewnienia osobom o szczególnych potrzebach możliwości korzystania z dóbr i usług.

  • Skróty klawiaturowe

    dwu lub wieloprzyciskowe kombinacje klawiszy na klawiaturze, które pozwalają szybciej wykonać jakąś czynności w programach komputerowych czy obsłudze systemu.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Software

    Wszelkiego rodzaju oprogramowania komputerowe.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • System językowo-migowy (SJM)

    Subkod języka polskiego. Do migania w ten sposób wykorzystywane są znaki PJM połączone gramatyką języka polskiego. Sposób komunikacji właściwie niewykorzystywany przez głuchych.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Technologie asystujące

    Assistive Technologies. Wszelkie możliwe działania, rozwiązania umożliwiające większą niezależność osób niepełnosprawnych w funkcjonowaniu dnia co dziennego oraz społecznego.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Tekst alternatywny

    Opis tekstowy wszystkich elementów strony internetowej, aplikacji, dokumentu cyfrowego. Jest odczytywalny dla czytnika ekranu i służy przekazaniu tych wiadomości, które są niezbędne dla użytkowników niewidomych i słabowidzących a które przekazywane są tylko obrazem.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Tekst łatwy do czytania i rozumienia

    Adaptacja tekstu w języku polskim składająca się z wersji tekstowej i uzupełniającej ją ilustracji przygotowana z myślą o osobach z niepełnosprawnością intelektualną.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Totupoint

    Urządzenie wykorzystujące głośnik i znacznik bluetooth. Umożliwia (z wykorzystaniem aplikacji na telefon) odnalezienie punktów w przestrzeni publicznej i budynkach.

  • Transkrypcja

    Przedstawienie mowy w postaci tekstu.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Tyflopodcast

    Rodzaj audycji internetowej dostępnej online, najczęściej cyklicznej, dedykowane osobom niewidomym lub słabowidzącym. Umożliwia poszerzanie informacji w zakresie użytkowania dostępnych technologii.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • Użytkowni ekstremalny

    To taki użytkownik, który potencjalnie może mieć największe trudności w skorzystaniu z budynku, chodnika, tramwaju czy strony internetowej.

  • VoiceOver

    Czytnik ekranu dedykowany dla systemu Mac OS X. Program jest wyposażony w obsługę syntezy mowy oraz brajla.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • WAVE

    Wtyczka dedykowana dla przeglądarek Chrome i Firefox umożliwiająca sprawdzenie dostępności treści internetowych.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność:

  • WCAG

    Standard przygotowany przez konsorcjum W3C obejmujący opis kryteriów sukcesu, które trzeba spełnić żeby strona internetowa, aplikacja mobilina czy dokument był dostępny dla wszystkich. Nie opisuje wymagań dotyczących technologii tylko oczekiwane rezultaty.

  • Wideoinfolinia

    Wideo połączenie z konsultantem celem uzyskania pomocy czy wsparcia w tematach związanych z instytucjami, które taką formę kontaktu umożliwiają. Dedykowane przede wszystkim osobom niesłyszącym.

    Niepełnosprawność:

    Dostępność: